Son yıllarda çocuklarda miyopi (uzağı net görememe) oranının dünya genelinde hızlı şekilde arttığı görülüyor. Miyopi yalnızca gözlük ihtiyacına neden olmakla kalmıyor; ilerlediğinde retina problemleri gibi ciddi risklere de zemin hazırlayabiliyor. Uzmanlar, erken tanı ve doğru önlemlerle numara artışının yavaşlatılabileceğini belirtiyor.
Memorial Bahçelievler Hastanesi Göz Hastalıkları Bölümü’nden Doç. Dr. Hayati Yılmaz, çocuklarda miyopi artışında aile öyküsü, uzun ekran süresi ve açık hava eksikliği gibi faktörlerin öne çıktığını vurguluyor.
Baş ağrısı ve göz yorgunluğu varsa gecikmeyin
Normal bir gözde görüntü retina tabakasına düşer ve beyne iletilir. Miyopide ise gözün ön-arka ekseninin uzun olması ya da kornea/lensin kırma gücünün yüksekliği nedeniyle görüntü retina üzerine değil, retinanın önüne odaklanır. Bu durum çocukların özellikle uzak mesafeyi bulanık görmesine yol açar.
Çocukluk çağında başlayan miyopi, büyüme döneminde ilerleyebilir. Aşağıdaki belirtiler varsa göz muayenesi ihmal edilmemeli:
- Tahtayı göremediği için derste zorlanma, akademik veya sportif performansta düşüş
- Baş ağrısı, gözlerde yorgunluk ve dikkat dağınıklığı
- Sosyal hayatta özgüven problemleri
- Geç fark edilirse göz tembelliği ve kalıcı görme kaybı riski
Miyopi ilerlerse risk büyüyor
Uzmanlara göre miyopi derecesi arttıkça, ilerleyen yaşlarda bazı göz hastalıklarının görülme ihtimali de yükseliyor. Özellikle kontrolsüz numara artışı, ileri dönemde ciddi tablolarla sonuçlanabiliyor.
- Retina yırtığı ve retina dekolmanı
- Miyopik makula dejenerasyonu
- Glokom (göz tansiyonu)
- Erken yaşta katarakt
Ayrıca “göz çizdirme” olarak bilinen lazer yöntemleri gözlük ihtiyacını azaltabilse de, miyopinin oluşturduğu bazı uzun vadeli riskleri tamamen ortadan kaldırmaz.
Çocuklarda miyopiyi artıran başlıca nedenler
- Ailede miyopi öyküsü (genetik yatkınlık)
- Tablet, telefon ve bilgisayarda uzun süre yakın mesafe çalışma
- Yetersiz açık hava aktivitesi
- Erken yaşta ekran maruziyeti
- Kapalı alanlarda uzun süre vakit geçirmek
Ekran süresini sınırlamak ve numara artışını kontrol etmek mümkün
Miyopi progresyonu (numaranın artması) özellikle 6-12 yaş arasında daha hızlı görülebiliyor. Uzmanlar, son yıllarda ekran kullanımının artmasıyla birlikte bu sürecin daha da hızlandığına dikkat çekiyor.
Miyopinin ilerlemesini yavaşlatmaya yardımcı olabilecek yöntemler arasında şunlar yer alıyor:
- Açık havada günde en az 2 saat zaman geçirmek
- 20-20-20 kuralı: Her 20 dakikada bir, 20 saniye boyunca 6 metre uzağa bakmak
- Ekran süresinin kontrollü şekilde sınırlandırılması
- Uygun gözlük veya kontakt lens kullanımı
- Miyopi kontrolüne özel camlar
- Orto-keratoloji (gece lensleri)
- Düşük doz atropin tedavisi (sadece doktor kontrolünde)
Her çocuk için en doğru yaklaşım, ayrıntılı bir göz muayenesinin ardından belirlenmelidir. Unutmayın: Amaç yalnızca net görmek değil, çocuğun ömür boyu göz sağlığını korumaktır.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
